Samenleving in hout gevat

Jan Goossen (62) is opgeleid tot meubelmaker. het vakmanschap en de kennis van hout bezit hij al lang. Uit liefhebberij en met een praktisch doel voor ogen begon hij in zijn schuurtje hout te bewerken. Hij viel te veel in herhaling vond hij op een gegeven moment, waarop hij besloot naar de kunstacademie in Eeklo te gaan. "Je moet opnieuw leren kijken, zien hoe een lijn verloopt, verbaasd staan over je eigen onkunde." Uit die periode stammen figuratieve werken als onderdeel van de opleiding. Nu zegt Goossen daarover: "Het is niet meer dan een kopie van de werkelijkheid, ambachtelijk kunnen zonder fantasie."
Meer en meer ging hij over naar het nonfiguratieve. Het ambachtelijke bleef. Dikwijls heeft hij al een beeld in gedachten van wat de knoestige stronk hout moet worden. Een recht, gaaf stuk essen of noot biedt meer vrijheid dan een kronkelige roos of gouden regen. Maar uiteindelijk bepalen de eigenaardigheden in het hout de vorm: de tekening van jaarringen die de richting aangeeft, de inwerking van zwammen in de buitenste houtlaag of de aanzet van een tak met zijn typische patronen. Goosssen noemt dat een toegift van het materiaal.

Samenleving
Veel van Goossens werken hebben een titel die een emotie in zich draagt: ´Verwikkeling´, ´Ontgroeid´, ´Twijfel´of ´Samenleving´. "Ik kijk naar het stuk hout en zie de eigenaardigheden. Daarmee associeer ik een gedachte, die ik dan in beeld wil brengen. Bepaalde lijnen en kenmerken worden dan symbolen van wat ik bedoel." Als voorbeeld toont hij ´Samenleving´, gemaakt van gouden regen. "De rijke kleurschakering, de wijkende en weer bijeenkomende lijnen, de buitenste laag die lichter van kleur is en daardoor als een net over het geheel ligt - het zijn allemaal verschijningsvormen van datgene wat er in de samenleving gebeurt."

Behalve in de beginfase, als een cirkelzaag het ruwe hout op de juiste lengte maakt, is alles handwerk. Allereerst worden met een guts de grove lijnen gekapt, zonder hulpmiddelen. Wanneer de mentale voorstelling erg ingewikkeld is, wil Goossen nog wel eens een kleimodel maken. Soms is de ruimte tussen twee delen zo nauw dat het erg veel precisie en geduld vergt om geen brokken te maken. Daarna worden alleen nog schraapstalen en schuurpapier gebruikt. Zijdeglad voelen de meeste beelden aan, prettig om aan te raken. Een enkele keer laat Goossen een deel van de ruwe bast zitten of gebruikt hij ook de boomwortels in zijn sculpturen. Het resultaat oogt dan veelal minder vriendelijk en zacht.

Luxemburg
Dit voorjaar exposeert Jan Goossen voor het eerst in het buitenland. In het gebouw van het Europese hof van justitie in Luxemburg is zijn werk in juni te zien. Nederland heeft al op ruime schaal kennis kunnen maken met de Bressiaanse houtsculpturen. Zo was hij deelnemer aan de Gallery Artshow in Groningen en stonden zijn beelden in het Sonsbeekpark in Arnhem, kasteel Ammersoijen en het Heerlense ABP-gebouw. Friese, Gelderse en Groningse galerieën wisten Goossen te vinden. In eigen streek heeft hij in Sint Anna ter Muiden, Oostburg en Groede enkele exposities gehad.

Vanf vrijdag staan enkele beelden opgesteld in Atelier De Test in Zuidzande. Ook in De Oude Smidse in Groede is nog werk van hem te zien. Tijdens de paasdagen, ten slotte, neemt Goossen deel aan de tentoonstelling Houtrijk op Elswout in Haarlem.